Praksa Ustavnog suda

Ustavni sud je samostalan i nezavistan državni organ koji štiti ustavnost i zakonitost i ljudska i manjinska prava i slobode (član 166 Ustava Republike Srbije).

Ustavni sud stoji između dva sistema zaštite ljudskih prava i svojim delovanjem treba da koriguje eventualne propuste u zaštiti ljudskih prava nastalih postupanjem sudova opšte i posebne nadležnosti, a kako bi se smanjio priliv predmeta pred Evropskim sudom za ljudska prava.

Krug nadležnosti Ustavnog suda izvire direktno iz Ustava Republike Srbije i čini ga jemcem i čuvarem Ustava.

Nadležnost Ustavnog suda je da odlučuje o:

  • saglasnosti zakona i drugih opštih akata sa Ustavom, opšteprihvaćenim pravilima međunarodnog prava i potvrđenim međunarodnim ugovorima;
  • saglasnosti potvrđenih međunarodnih ugovora sa Ustavom;
  • saglasnosti drugih opštih akata sa zakonom;
  • saglasnosti statuta i opštih akata autonomnih pokrajina i jedinica lokalne samouprave sa Ustavom i zakonom;
  • saglasnosti opštih akata organizacija kojima su poverena javna ovlašćenja, političkih stranaka, sindikata, udruženja građana i kolektivnih ugovora sa Ustavom i zakonom;
  • sukobu nadležnosti između:
    • sudova i drugih državnih organa;
    • republičkih organa i pokrajinskih organa ili organa jedinica lokalne samouprave;
    • pokrajinskih organa i organa jedinica lokalne samouprave;
    • organa različitih autonomnih pokrajina ili različitih jedinica lokalne samouprave;
  • izbornim sporovima za koje zakonom nije određena nadležnost sudova;
  • zabrani rada političke stranke, sindikalne organizacije ili udruženja građana i zabrani verske zajednice, pod uslovima utvrđenim Ustavom;
  • postojanju povrede Ustava od strane predsednika Republike;
  • žalbi na odluku donetu u vezi sa potvrđivanjem mandata narodnih poslanika;
  • žalbi na odluku Visokog saveta sudstva o prestanku sudijske funkcije i žalbi protiv odluke Visokog saveta sudstva, u slučajevima propisanim zakonom;
  • žalbi protiv odluke o prestanku funkcije javnog tužioca i zamenika javnog tužioca;
  • ustavnoj žalbi;
  • odlaganju stupanja na snagu osporene odluke organa autonomne pokrajine;
  • žalbi organa određenog statutom autonomne pokrajine;
  • žalbi organa određenog statutom opštine;
  • vrši i druge poslove određene Ustavom i zakonom.

Odluke Ustavnog suda su konačne, izvršne i opšteobavezujuće. Svako je dužan da poštuje i izvršava odluku Ustavnog suda. Ustavni sud svojom odlukom uređuje način njenog izvršenja, kada je to potrebno.

Zakonom o Ustavnom sudu, objavljenim u "Službenom glasniku RS", br. 109/2007, 99/2011, 18/2013 (Odluka Ustavnog suda) propisano je uređenje Ustavnog suda, postupak pred tim sudom i pravno dejstvo odluka Ustavnog suda.

Praksa Ustavnog suda